Chuyện gì xảy ra trong văn phòng Lehman Brothers ở Anh sát ngày phá sản?
Tài chính - 11:09, 14/09/2018
Một trong những biểu tượng của cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008 là bức ảnh khoảng 20 nhân viên quay lưng vào cửa sổ, dự một cuộc họp khẩn tại văn phòng Lehman Brothers ở London khi ngân hàng chuẩn bị phá sản.

Gwion Moore, một trong những người trong bức ảnh Reuterschụp ngày 11/9/2008, nhớ lại 2 cảnh trái ngược – tâm lý hoảng loạn ngày càng tăng trên thị trường tài chính và không khí văn phòng vào thời điểm đó.

“Nó gần như là một bầu không khí lễ hội tại ngân hàng. Chúng tôi không làm việc. Tuy nhiên, mọi người vẫn đến và chỉ nói chuyện”, Moore chia sẻ.

Nhân viên dự cuộc họp khẩn cấp tại văn phòng Lehman Brothers ở London (Anh) ngày 11/9/2008. Ảnh: Reuters.

Bức ảnh chụp được khoảnh khắc ông và đồng nghiệp được lãnh đạo trấn an rằng mọi việc sẽ ổn, dù giá cổ phiếu Lehman đang giảm mạnh. Chẳng ai quan tâm đến chỉ đạo “thôi đùa nghịch và trở lại làm việc đi” của cấp trên vì không tổ chức hay cá nhân nào giao dịch với Lehman.

Chỉ trong 4 ngày, chính phủ Mỹ ra quyết định không cứu ngân hàng, tăng sự hỗn loạn trên thị trường. Hệ thống tài chính sụp đổ, kéo nền kinh tế thế giới vào suy thoái sâu.

Bộ phận của Moore – tài sản lợi nhuận cố định châu Âu – không được bán cho các ngân hàng khác. 2 tuần sau khi công ty sụp đổ, thẻ ra vào của ông ngừng hoạt động và Moore bị sa thải.

Moore chịu cảnh thất nghiệp trong 6 tháng trước khi tìm được vị trí quản lý quỹ ở một công ty đầu tư nhỏ. Ông hiện đã về làm việc tại Australia.

Thất nghiệp

Khủng hoảng cũng ảnh hưởng mạnh đến Eric Lipps, một viên chức Mỹ, người xuất hiện trong một bức ảnh nổi tiếng khác của Reuters thời kỳ này.

Ở tuổi 52, Eric Lipps vẫn phải xếp hàng đi xin việc. Ảnh: Reuters.

Cuối năm 2009, ông được chụp khi đang đứng trong một hàng dài những người dự một hội chợ việc làm ở New York. Lipps mệt mỏi nhìn thẳng vào máy ảnh, khuôn mặt hiện rõ vẻ thất vọng của nhiều người vào thời điểm đó.

Tỷ lệ thất nghiệp của Mỹ là 10%, cao nhất kể từ đầu những năm 1980.

“Thật may là tôi có chút tiền nên không phải chạy ăn từng bữa. Nhưng tôi vẫn hơi lo vì không biết mình sẽ thất nghiệp bao lâu”, ông nói.

Vài tháng sau, ông được nhận vào làm nhân viên hỗ trợ trẻ em ở New York.

Alistair Darling, cựu bộ trưởng tài chính Anh (2007-2010), vẫn không quên việc cảnh báo về một thảm họa kinh tế của ông, đưa ra ngay trước vụ khủng hoảng Lehman, bị các nhà kinh tế và chính trị gia chỉ trích như thế nào.

“Tôi có thể thấy vết nứt trong hệ thống tài chính khá thảm khốc”, ông cho biết.

Theo Darling, hiện là thành viên Công đảng tại thượng viện Anh, thiệt hại do cuộc khủng hoảng gây ra ở Anh thúc đẩy chính phủ rút ngắn thời hạn khắc phục thâm hụt ngân sách của nước này.

Di cư

Đối với nhiều người, thiệt hại do “thảm họa” này và cuộc khủng hoảng nợ tiếp theo ở nhiều nước châu Âu vẫn còn rất nặng nề.

Jose Manuel Abel chia tay vợ con và rời quê hương Tây Ban Nha vào năm 2012 sau khi thất nghiệp. Ông làm vài công việc lương thấp ở Đức trước khi về nước năm ngoái.

Ông hiện là một phục vụ bàn, làm việc 17 giờ/ngày. Tuy nhiên, Abel đoán ông sẽ sớm mất việc khi hết mùa du lịch hè tại Chipiona, một thị trấn trên bờ biển phía nam Đại Tây Dương của Tây Ban Nha.

Jose Manuel Abel, 52 tuổi, làm việc ở nhà hàng ngày 23/8/2018. Ảnh: Reuters.

Tỷ lệ thất nghiệp ở Tây Ban Nha đạt đỉnh gần 27% vào đầu năm 2013. Trong quý II năm nay, con số này chỉ còn hơn 15% nhưng vẫn cao hơn nhiều so với các quốc gia khác, thậm chí sau 5 năm phục hồi kinh tế.

Abel cũng đang thành lập một đảng chính trị với bạn để tranh cử tại địa phương vào năm 2019.

“Tôi không muốn con tôi phải chịu những gì tôi từng trải qua. Tôi không muốn chúng di cư và tìm cơ hội việc làm cách xa nơi tuyệt vời này”, Abel chia sẻ.

Lâm Ngọc/NDH