Cựu tin tặc làm giàu bằng nguồn dữ liệu tội phạm

Giết người, buôn lậu, tình hình hỗn loạn! Trong khi các phương tiện truyền thông xã hội thường cho chúng ta thấy cuộc sống hiện thực với thông tin đã được thanh lọc và “làm sạch”, Andrew Frame, người sáng lập Citizen, lại đang khai thác dữ liệu của 911 để cung cấp trực tiếp nguồn dữ liệu về tội phạm và tình hình hỗn loạn cho bạn. Liệu đó có phải là tương lai của sự an toàn công cộng hay chỉ là một máy quét tin tức của cảnh sát thế kỷ 21?

CHỈ CẦN CHẠM VÀO MÀN HÌNH, một chiếc điện thoại thông minh có thể nhanh chóng cung cấp hầu hết các nhu cầu cơ bản của chúng ta – thức ăn, nơi trú ẩn, giao thông, giải trí, tình dục. Andrew Frame, người sáng lập Citizen, một cựu tin tặc (hacker) từng kiếm được hàng chục triệu đô la Mỹ nhờ hỗ trợ trong vài ngày cho công ty Facebook thời còn non trẻ, nghĩ anh có thể bổ sung một nhu cầu thiết yếu hơn nữa vào điện thoại của chúng ta – nhu cầu an toàn cá nhân.

“Tất cả chúng ta đều đi loanh quanh với các siêu máy tính trong túi, có công nghệ định vị và khả năng quay video trực tiếp,” Frame nói. “Chắc chắn chúng ta có thể làm được điều gì đó hơn thế.”

Tại trụ sở công ty khởi nghiệp chưa niêm yết của anh ở khu Little Italy, thành phố New York, các nhân viên trẻ nhâm nhi cà phê từ những chiếc cốc in chữ Citizen và xem tình hình hỗn loạn cùng các loại tội ác diễn ra trên khắp nước Mỹ. Một đứa trẻ bị bắt cóc ở Philadelphia; một xe cảnh sát tông vào đứa trẻ 15 tuổi ở Baltimore; có một vụ đâm nhau ở Los Angeles; một vụ hỏa hoạn ở New York.

Các văn phòng của Citizen đầy ắp những chiếc bàn xếp chồng lên nhau với màn hình rộng và đem lại cảm giác như một mô hình giao thoa giữa phòng điều khiển không lưu và sàn giao dịch ở phố Wall. Các nhà phân tích ở độ tuổi 20 và đầu 30 nghe các đoạn âm thanh ù ù qua tai nghe vỏ sò, mắt họ nhìn thẳng vào các cuộc trò chuyện bằng văn bản và bản đồ thành phố đang nhấp nháy. Những ngón tay lướt trên bàn phím khi họ chuyển đổi qua lại giữa các bi kịch, đưa ra cảnh báo an toàn, chia sẻ video và đăng những cập nhật về sự cố cho người dùng Citizen, những người sống gần các nơi diễn ra tai ương buổi sáng.

“Chúng tôi công khai tất cả dữ liệu 911 này và đưa chúng cho mọi người,” Frame cho biết. Anh có dáng cao gầy, đội mũ bóng chày và mặc áo sơ mi ca rô màu xanh, trông trẻ hơn cả 10 tuổi so với tuổi 39 của mình. “Trước đây, để có thông tin về tội phạm trong thực tế thì bạn phải đến học viện cảnh sát, hoặc phải trở thành lính cứu hỏa để có thể tiếp cận với đám cháy. Người dân bình thường cũng xứng đáng có được thông tin này – trong thời gian thực.”

Theo thông tin trên blog chính thức của mình, Citizen đã giúp tìm người mất tích, giải cứu trẻ em bị bắt cóc, cảnh báo cư dân về các đám cháy đang hình thành và giúp người dùng tránh các vụ cướp có chủ ý, nghi phạm có vũ trang và nổ súng. Các bác sĩ phòng cấp cứu sử dụng Citizen để dự đoán và chuẩn bị cho bệnh nhân sắp đến. Các tổ chức tin tức sử dụng ứng dụng này để tìm kiếm những câu chuyện mang tính đột phá. Các nhóm cộng đồng kiểm tra trên ứng dụng này để tìm hiểu một loạt các vấn đề bùng phát trong khu phố.

Hiện chỉ hoạt động tại năm thành phố (New York, L.A., Baltimore, Philadelphia và San Francisco), Citizen có hơn 1 triệu người dùng tương tác. Mỗi tuần, tin tức trên TV phát hơn 100 video do người dùng Citizen quay được.

Công ty, ra mắt năm 2016 dưới dạng một công cụ chống tội phạm có tên là Vigilante và nhanh chóng bị Apple cấm vì lo ngại về an toàn, hiện luôn nằm trong top 10 của tất cả các ứng dụng tin tức trong App Store, thường được xếp thứ tự cao hơn so với CNN, Buzzfeed, New York Times và Google News. Ứng dụng này nhận được số sao đánh giá trung bình là 4,7 (trên 5 sao) từ hơn 22.000 đánh giá của người dùng.

Citizen không phải là ứng dụng duy nhất trong lĩnh vực an toàn. Nextdoor là mạng xã hội tương tự Citizen, có trụ sở tại San Francisco, hiện được định giá 2,1 tỉ USD. Nextdoor có một danh mục về tội phạm và an toàn, nơi các thành viên có thể báo cáo về tội phạm và các hoạt động đáng ngờ.

Công ty chuông cửa ảo, Ring, được Amazon mua lại với giá 1 tỉ USD vào năm ngoái, cung cấp tính năng theo dõi khu phố cho phép người dùng và cơ quan thực thi pháp luật đăng tin tức và cảnh báo.

Cựu tin tặc làm giàu bằng nguồn dữ liệu tội phạm - ảnh 2

Mặc dù không có doanh thu nhưng Citizen đã huy động được 40 triệu USD từ các công ty đầu tư mạo hiểm lớn như Sequoia Capital, Founders Fund, Slow Ventures, 8VC, Kapor Capital và Lux Capital. Các nhà đầu tư là người nổi tiếng như Drake, LeBron James, Maverick Carter, Scooter Braun và Mike Judge (tác giả loạt phim Thung lũng Silicon trên HBO) cũng đã mua cổ phần.

“Chúng tôi rất hào hứng với sự kết hợp giữa tính minh bạch, sứ mệnh và một nhà sáng lập đầy nhiệt huyết, người biết cách thực thi,” Scott Marlette, cựu đối tác điều hành của Slow Ventures chia sẻ. “Đó không phải là ứng dụng mà bạn sẽ mở khi thấy buồn chán,” Jake Medwell, đối tác sáng lập của 8VC cho biết. “Tuy nhiên, bạn sẽ muốn tải ứng dụng này về điện thoại để biết mình đang được bảo vệ.”

Những tài năng hàng đầu đang đổ dồn về công ty. Keith Peiris, người quản lý sản phẩm của Citizen, trước đây là quản lý sản phẩm tại Instagram. Trưởng nhóm kỹ thuật Wiktor Macura là cựu quản lý kỹ thuật tại Square. Chuyên gia về phát triển quy mô của Citizen, Praveen Arichandran, từng là người đứng đầu bộ phận quản lý tăng trưởng tại Tesla.

Darrell Stone, người đang điều hành ứng dụng Citizen cốt lõi, trước đó không lâu đã hỗ trợ quản lý dịch vụ gọi xe Uber. Bill Bratton với tư cách là ủy viên cảnh sát New York, từng phản đối ứng dụng này khi nó có tên là Vigilante, vừa tham gia hội đồng quản trị của Frame.

Mike Vernal, đối tác điều hành của Sequoia Capital, đã thấy được tiềm năng của Citizen sau một cuộc gọi cấp cứu. Trong một chuyến đi đến New York, Mike đã nhìn thấy cảnh báo của Citizen về một vụ đâm nhau vừa xảy ra cách khách sạn anh ở tại vòng xoay Columbus Circle chỉ vài chục mét. Vợ anh đang ra ngoài mua sữa cho con trai nhỏ, và anh điên cuồng nhắn tin báo cho cô về mối nguy đó.

“Tôi cảm thấy, biết được sự kiện xảy ra trước khi cảnh sát xuất hiện là điều vô cùng giá trị,” Mike Vernal chia sẻ. “Không có nhiều ứng dụng có thể có tới hàng tỉ người dùng. Sau trải nghiệm ở New York, tôi đã tự thuyết phục mình rằng đây là ứng dụng có thể đạt tới mốc một tỉ người dùng.”

CÁCH TRỤ SỞ CITIZEN KHOẢNG 128KM VỀ PHÍA NAM, ở Philadelphia, một thông báo cảnh sát phát trên radio 911 về một người đàn ông sử dụng súng săn ở phía Tây Philly (Philadelphia). Một trong những máy quét R1 của Citizen, một hộp màu đen nhỏ dáng bè bè, ngay lập tức ghi lại báo cáo của 911, số hóa âm thanh và tải nó lên đám mây.

Citizen có được mọi thông tin của mình bằng cách nghe lén các tin tức truyền phát trên radio công cộng tương tự như cách mà các nhà báo hay tội phạm và những người thích theo dõi đã làm trong nhiều thập kỷ. Ứng dụng này hoạt động mà không cần sự giúp đỡ hay cấp phép của các nhà chức trách.

Đài phát thanh R1, cốt lõi của công nghệ độc quyền Citizen, hoạt động như một máy quét thông tin cảnh sát siêu tốc, đồng thời theo dõi và ghi lại tới 900 kênh radio công cộng trên toàn mạng lưới phản ứng tiên phong của thành phố: cảnh sát tiểu bang và địa phương, hỏa hoạn và EMS, an ninh quá cảnh và sân bay.

Mỗi ngày, hệ thống 20 hộp R1 của Citizen ghi lại hơn 2.000 giờ truyền phát radio. Kích thước nhỏ, hiệu quả cao và phạm vi rộng của R1 cho phép Citizen mở rộng sang một thành phố mới mà không cần đầu tư một tòa nhà mới hoặc đội ngũ nhân viên tại chỗ. Nghĩa là Citizen bao quát toàn bộ Baltimore bằng một thiết bị có kích thước không lớn hơn một hộp Old Bay (nhãn hiệu hạt nêm của Mỹ).

Khi hộp R1 ở Philly số hóa báo cáo về người đàn ông với khẩu súng săn, hệ thống AI được thiết kế tùy chỉnh của Citizen đã nhanh chóng xử lý đoạn radio, loại bỏ tiếng nhiễu âm và các khoảng lặng trong đoạn phát âm, phiên âm âm thanh, trích rút các từ khóa (nam giới, súng săn, Wanamaker Street) và ghim một chấm đỏ chói mắt vào bản đồ đường phố kỹ thuật số, nơi người đàn ông được nhìn thấy lần cuối.

Từ đó, một nhà phân tích truyền thông tiếp quản, lắng nghe thông điệp từ 911, viết một thông báo ngắn và gửi nó cho người dùng ứng dụng Citizen trong vòng 400m quanh nơi xảy ra sự cố (các sự kiện khác nhau có bán kính cảnh báo khác nhau: giả sử, cảnh báo 800m cho một đám cháy, cảnh báo cả một thành phố khi có mối đe dọa khủng bố).

Citizen có 38 nhà phân tích, cung cấp thông tin suốt ngày đêm, làm việc trong ba ca, mỗi ca tám tiếng. Nhờ phần mềm AI của Citizen, một người có thể bao quát nhiều thành phố trong một ca làm việc bình thường. Thận trọng với việc xâm phạm quyền riêng tư – và các vụ kiện – Citizen chỉ công bố các mối đe dọa đến an toàn.

Báo cáo về những người bị nghi ngờ, các vấn đề y tế, tự tử hoặc xáo trộn trong nước không được công bố, và con người, chứ không phải AI, sẽ chịu trách nhiệm kiểm tra mỗi bài đăng. Các cảnh báo mang một mô tả ngắn gọn, địa chỉ chính xác và khoảng cách tính từ địa điểm của người dùng. Chỉ cần chạm, thông báo sẽ mở rộng ra thành bản đồ đường phố, chi tiết hơn, cộng với nhận xét của người dùng.

Thông qua ứng dụng, bạn có thể biết được các trường hợp khẩn cấp trong thời gian gần đây trên toàn thành phố, được đánh dấu bằng các chấm đỏ sáng. Ví dụ, vào một ngày nhất định, bản đồ New York đầy các chấm đỏ như bị sởi. Nếu bạn đang ở gần nơi xảy ra sự cố, một nút ghi sẽ xuất hiện trên điện thoại của bạn, cho phép bạn quay và đăng video trực tiếp về sự cố.

Frame cho biết nhân viên của Citizen xem xét tất cả nội dung trước khi nó được đưa lên nền tảng để bảo vệ quyền riêng tư, tránh những trò đùa nghịch và chặn phát sóng trực tiếp các vụ giết người và bạo lực (một vấn đề luôn tái diễn đối với Facebook và YouTube). Người dùng không được trả tiền cho video, và cũng không có chuyện video được xếp thứ hạng hoặc lượt thích. Người hâm mộ xem Citizen như một cách để giám sát an toàn khu phố. Những người khác tin rằng tính năng video trực tiếp có thể giúp bảo vệ cả nghi phạm và cảnh sát.

Ben Jealous, cựu giám đốc NAACP, đã đầu tư vào Citizen và hiện là đối tác của Kapor Capital, cho biết: “Ứng dụng này cho phép cộng đồng và các lực lượng thực thi pháp luật có mối quan hệ minh bạch, có trách nhiệm và đáng tin cậy hơn – và điều đó có thể chuyển đổi.”

Đối với những người chỉ trích, đây là ứng dụng gây sợ hãi lo lắng, có thể khiến cho một thành phố được cho là an toàn nhất trông giống như bị nhấn chìm trong làn sóng tội phạm. Hơn nữa, nếu sử dụng sai cách, nền tảng này có thể khuyến khích người dùng tự đặt mình vào tình trạng nguy hiểm.

“Không có tuyên bố miễn trừ trách nhiệm nào để khẳng định rằng một số nội dung trên ứng dụng có thể là điều không có căn cứ và không có thông tin tiếp theo nào nói rằng thông tin cảnh báo có thể là báo động giả,” theo Justin Brannan, ủy viên hội đồng thành phố New York, người đã viết một bài phê bình ứng dụng này. “Không chỉ tạo nên cảm giác lo lắng và sợ hãi không cần thiết, mà họ còn không thể sửa đổi nó. Làm thế là rất liều lĩnh.”

Tại Philadelphia, máy R1 quét được một cuộc gọi rằng cảnh sát Philly đang bao vây các nghi phạm là ba người đàn ông trong một ngôi nhà. Citizen cập nhật thông tin này cho người dùng. Ngay sau đó cảnh sát bắt giữ những người đàn ông và thu hồi khẩu súng săn. Một nhà phân tích gửi thông báo nguy hiểm đã qua và chuyển trọng tâm đến một vụ tai nạn xe hơi ở Baltimore.

Đối với Andrew Frame, Citizen là kết hợp đỉnh cao của hai nguồn lực đã định hình cuộc đời anh: công nghệ, nơi anh là một doanh nhân khởi nghiệp hàng loạt công ty và lực lượng thực thi pháp luật, nơi anh là mục tiêu.

Cựu tin tặc làm giàu bằng nguồn dữ liệu tội phạm - ảnh 3

VÀO MỘT BUỔI SÁNG MÙA XUÂN NĂM 1997 TẠI LAS VEGAS, Frame, khi đó 17 tuổi và đang điều hành một công ty cung cấp dịch vụ Internet, đã bị FBI đánh thức đột ngột. Suy nghĩ đầu tiên của anh là bạn cùng phòng đã làm điều gì đó sai trái. Tuy nhiên, khi Frame, hai tay bị còng sau lưng và chỉ mặc quần ngắn kẻ ca rô, nhận ra cảnh sát đang lục soát nhà để tìm máy tính, anh biết rằng mình là mục tiêu của họ. Các nhân viên liên bang cuối cùng cũng đã tóm được anh.

Lớn lên ở Henderson, Nevada, trong một gia đình thiếu thốn về kinh tế, Frame coi máy vi tính là một lối thoát. Năm 12 tuổi, anh thuyết phục mẹ đổi trái phiếu tiết kiệm cho anh học đại học thành tiền mặt để mua máy vi tính Tandy loại gọn nhẹ để trên bàn (hình thức laptop đầu tiên) tại Radio Shack. “Nếu bạn không thể mua được máy vi tính, bạn có thể mua máy Tandy,” Frame vừa kể vừa cười vui vẻ.

Frame xây dựng hệ thống của mình bằng hệ điều hành Linux mã nguồn mở, học trực tiếp cách máy tính và Internet hoạt động. Chẳng mấy chốc, anh dành cả đêm trong phòng trò chuyện để học cách thâm nhập lấy dữ liệu thông qua hệ thống bảo mật (hack).

Năm 14 tuổi, Frame đã sử dụng Tandy để tạo ID giả và nhận được công việc tiếp thị đĩa CD khiêu vũ qua điện thoại. Anh bỏ học lớp mười để điều hành công ty cung cấp dịch vụ Internet vào ban ngày và hack vào ban đêm. “Tôi đã đến trình độ có thể thâm nhập cơ bản vào bất cứ nơi nào.”

Say mê UFO, anh sớm xâm nhập hai hệ thống lớn, được gọi là Lima và Bean, tại phòng thí nghiệm sức đẩy phản lực của NASA. Nhờ một ID giả mạo khác và bản lý lịch khai man, Frame đã kiếm được việc làm là kỹ sư hệ thống tại Cisco vào năm 1997. Đó là một giấc mơ – cho đến khi quá khứ của anh biến nó thành cơn ác mộng.

Cuộc đột kích đó là một phần của cuộc điều tra kéo dài hai năm liên quan tới vụ thâm nhập hệ thống của NASA. “Bạn bè và người thân đã gọi cho tôi và hỏi, ‘Khỉ thật, FBI vừa đến nhà tôi – cậu đã làm gì?”

Dựa trên lời giới thiệu của bạn bè, Frame đã thuê một luật sư hình sự ở Las Vegas tên là John Spilotro, người thường đảm nhận các vụ án vị thành niên chuyên nghiệp. Trong hai năm tiếp theo, Frame đã phải di chuyển qua lại giữa công việc tại thung lũng Silicon và văn phòng luật sư của mình ở Vegas để cố gắng đàm phán một thỏa thuận về bản án. “Tôi thấy mình giống như sắp chết và chỉ còn một năm để sống,” Frame kể lại. “Tôi không biết tôi còn được tự do bao lâu nữa.”

Số phận của anh khi đó rất mong manh. Một mặt, anh bị xem là trẻ vị thành niên và đã không đánh cắp bất kỳ thông tin nào. Mặt khác, NASA tuyên bố rằng anh đã gây ra thiệt hại hàng triệu đô la và họ đã tìm thấy dấu vân tay kỹ thuật số của anh trên trạm Vũ trụ quốc tế và Mars Pathfinder.

“Cậu ấy giống như một đứa trẻ 5 tuổi, lẻn vào FAO Schwarz chỉ để nhìn ngó xung quanh,” Spilotro kể lại. “Nhưng cậu ấy có thể phải đối mặt với án phạt rất nhiều năm. Nhiều hơn con số tôi muốn đếm.”

Cuối cùng, thẩm phán đã đưa ra phán quyết cho trường hợp giống trong Catch Me If You Can (bộ phim về một thanh niên lừa đảo ngông cuồng): không phải ngồi tù, bị phạt 25.000 USD và 100 giờ phục vụ cộng đồng và quản chế 5 năm – với điều kiện anh phải chỉ cho NASA thấy tất cả các lỗ hổng trong mạng lưới thí nghiệm sức đẩy phản lực của họ.

“Cậu ấy đã làm bẽ mặt chính phủ,” Spilotro nói. “Cái hay của việc này là cậu ấy đã cứu lại được thể diện của họ.”

Thoát khỏi đe dọa pháp lý, anh làm việc hai năm tại công ty khởi nghiệp mạng có tên Procket và sau đó, vào năm 2004, anh ra mắt Ooma, một công ty cung cấp phần cứng cho phép mọi người gọi điện thoại miễn phí qua Internet. Nhưng anh đã chọn sai thời điểm. Các công ty giống như Skype đã cho phép bất cứ người dùng nào thực hiện cuộc gọi miễn phí qua Web mà không cần phần cứng đặc biệt. “Tôi thấy rất tuyệt vọng khi thành lập công ty đến nỗi tôi nghĩ mình sẽ bị khùng. Tôi bị hội chứng khủng hoảng của người sáng lập,” Frame kể.

Trong khoảng thời gian này, Frame bắt đầu chơi với một người mà anh đã làm quen trên mạng trong những ngày hay tham gia phòng trò chuyện trực tuyến, đồng sáng lập Shawn Fanning của Napster. Không lâu sau, Frame dành thời gian cho Mark Zuckerberg và Sean Parker, giúp công ty Facebook non trẻ thiết lập kiến trúc mạng một cách không chính thức – trong quá trình đó anh nhận được cổ phiếu của Facebook mà sau này trở thành một nguồn tài sản làm thay đổi cuộc sống.

Frame không bình luận về con số chính xác nhưng thừa nhận anh đã kiếm được hàng chục triệu đô la Mỹ cho một vài tuần làm việc. Nhưng trong khi Facebook khởi sắc thì Ooma gặp khó khăn. Frame đã đấu với những gã khổng lồ đang hiện hữu như AT&T và Verizon trên thị trường điện thoại cố định đang dần bị thu hẹp.

Vào năm 2009, mệt mỏi và kiệt sức, Frame đã đưa Eric Stang vào thay thế anh làm CEO (Stang vẫn điều hành Ooma, giao dịch trên NYSE với mức vốn hóa thị trường là 219 triệu USD). “Công nghệ đột nhiên trở nên thiên về tiền bạc hơn là đổi mới,” Frame cho biết. “Sau đó, tôi hơi vỡ mộng và rời đi.”

Anh đã trốn sang L.A., đăng ký tham gia một chương trình học làm phim trong sáu tháng với nhà sản xuất Joan Schekel của Hollywood và viết kịch bản. “Tôi đã nằm ngoài vòng giám sát. Tôi ở ẩn hoàn toàn.”

Một phụ nữ trẻ đi một mình trên con phố tối tăm ở New York. Cô nhận thấy một người đàn ông đội mũ trùm đầu phía sau cô. Cô gọi 911. Cảnh sát đã nhận được tin báo nhưng lại ở cách nhiều mét. Đồng thời, các điện thoại di động gần đó sáng lên, có cảnh báo về một cuộc tấn công đang diễn ra. Người dân sống ở khu vực đó đổ xô đến hiện trường trong xe ô tô, trên xe đạp, một số chạy nước rút.

Người đàn ông đội mũ trùm đầu ném nạn nhân vào vỉa hè – đúng ngay lúc mọi người chạy đến, rút điện thoại iPhone ra và quay lại, ngăn chặn cuộc tấn công và bao vây tội phạm cho đến khi cảnh sát đến. Đó là kịch bản mà Frame viết cho một video hấp dẫn nhằm công bố với thế giới công ty “tàng hình” của mình, thời điểm đó được gọi là Vigilante.

Bất chấp lời cam kết từ bỏ công nghệ, sự phát triển mạnh mẽ của điện thoại thông minh và tiềm năng mạng lưới của họ dần dần kéo Frame trở lại cuộc chơi. Anh đã tuyển dụng một vài kỹ sư và đầu tư 300.000 USD để khởi động một vườn ươm có tên SP0N nhằm khám phá những ý tưởng đầy hứa hẹn.

Ý tưởng cho Citizen xuất hiện vào năm 2015 khi Frame nhìn vào phía sau các khu chung cư cũ ở hạ Manhattan. Anh nghĩ về những tín hiệu hiện đại, vô hình phát xuyên qua các tòa nhà từ thế kỷ 19. Cuộc gọi không dây, Wi-Fi, radio cảnh sát. Sẽ như thế nào nếu có cách để điện thoại thông minh thực hiện cuộc gọi khẩn cấp? Anh chạy vào trong và nói với các kỹ sư của mình – họ đã tạo ra một nguyên mẫu trong vòng một tuần.

Anh đặt tên cho dự án là Vigilante, thích cảm giác khó chịu của nó. Đó là một sai lầm cực kỳ lớn. “Đối với một người trẻ mang ý định tốt trong lĩnh vực công nghệ, nó có nghĩa là người Dơi,” theo Ben Jealous thuộc Kapor Capital, người lúc đầu đã từ chối đầu tư vì cái tên này, cho biết. “Nhưng ở Florida, nó có thể gợi lên hình ảnh của George Zimmerman.”

Vigilante và video hấp dẫn của họ ra mắt vào ngày 25.10.2016. Không ai để ý. Để cổ vũ đội ngũ nhân viên của mình, Frame đã đãi mọi người ăn tối tại Forlini’s. “Tâm trạng mọi người xuống dốc thê thảm vì chẳng có gì xảy ra,” Frame kể. Trong khi đợi món mì ống được dọn lên sau món khai vị, mọi thứ đã thay đổi. “Ai đó kiểm tra video và nhận thấy lượt xem đã tăng từ khoảng 300 đến hơn 27.000. Mười phút sau, là 54.000 lượt xem.”

Sáng hôm sau, Vigilante trở thành xu hướng trên Reddit. Video lan truyền của Vigilante đã thu hút sự chú ý của Apple và NYPD. “Tôi đã phản đối điều đó,” cựu ủy viên Bratton nói. “Tôi nghĩ các bản đồ tội phạm sẽ khiến mọi người sợ hãi và khuyến khích người khác can thiệp vào các cuộc điều tra.”

Một vài ngày sau khi ra mắt, Apple đã gọi cho Frame. Vigilante đã vi phạm quy tắc 1.4.5: “Ứng dụng không nên khuyến khích khách hàng tham gia vào các hoạt động (như đặt cược, thử thách…) hoặc sử dụng thiết bị của họ theo cách có nguy cơ gây hại cho chính họ hoặc người khác.” Frame đã tranh luận không dừng trong ba giờ, biện hộ rằng anh đang vận hành một công cụ an toàn, không phải là ứng dụng chống tội phạm – nhưng cái tên Vigilante và đoạn video đang gây bất lợi cho anh.

Apple đã cấm Vigilante. Tăng trưởng bị ngừng lại. Bạn của Frame, Dave Morin, đối tác điều hành của Slow Ventures, quản lý cấp cao trong giai đoạn đầu của Facebook và là người đồng sáng lập mạng xã hội Path, trước đây đã làm việc tại Apple, và anh đã vận động CEO Tim Cook cùng những người khác thay mặt cho Vigilante.

“Ứng dụng này trao quyền vào tay công dân nhằm tạo ra một mạng lưới kiểm soát tốt hơn. Còn có điều gì có thể tốt hơn cho nền dân chủ?” Morin phát biểu. “Điều này liên quan đến quyền lực cho mọi người, và đó là nhiệm vụ ban đầu của Apple.”

Trong nhiều tháng, Frame đã loay hoay với một bản sửa lỗi, gửi các bài thuyết trình mới cho Apple mỗi tuần. Anh đổi tên thành Citizen và chuyển đổi thông điệp tiếp thị từ chống tội phạm sang nhận thức về an toàn. Sau nhiều tháng đàm phán, Apple đã khôi phục ứng dụng vào tháng 3.2017. “Mọi người nghĩ chúng tôi đã thay đổi ứng dụng, nhưng thực sự không phải vậy – chúng tôi luôn phát những cảnh báo rằng hãy lùi lại và giữ an toàn cho bản thân,” Frame cho biết. “Cái tên Vigilante chỉ là một lựa chọn sai lầm.”

Citizen hiện giờ phải giải quyết một vấn đề cấp bách khác: Nền tảng không có quảng cáo sẽ kiếm tiền như thế nào? Frame không chia sẻ cụ thể. Các nguồn tin trong công ty gợi ý về một mô hình trong đó Citizen tính phí các trường đại học, sân bay, sân vận động và những nơi khác có nhiều người, cho phép các nhà chức trách gửi thông báo tới người dùng. Ngoài ra, còn có khả năng họ cho phép người dùng nhắn tin cho các quan chức về các vấn đề an toàn, một ứng dụng trên điện thoại di động kiểu giống như ứng dụng “See Something, Say Something” (thấy gì, nói nấy).

Các nhà đầu tư lưu ý rằng hằng năm có đến hàng tỉ đô la được chi cho bảo mật. Nếu Citizen đạt quy mô đại chúng, đó có thể là sự bổ sung thiết yếu cho các hệ thống an toàn hiện tại và phát triển thành một doanh nghiệp sinh lợi kiểu tiện ích. Cựu ủy viên NYPD Bratton cho biết, nhiều người, do e sợ rằng chính quyền sẽ theo dõi vị trí và thói quen của họ, sẽ không bao giờ tải xuống một ứng dụng thực thi pháp luật chính thức nào.

Ông tin rằng Citizen, hoạt động như một ứng dụng độc lập, đáng tin cậy, có thể là một công cụ mạnh mẽ dùng cho các dịch vụ khẩn cấp, nhằm cung cấp thông tin quan trọng cho người dân một cách nhanh chóng và hiệu quả. “Những công dân có hiểu biết tốt hơn sẽ giúp cảnh sát có thông tin tốt hơn,” Bratton cho biết.

Một phiên bản Citizen mới chuẩn bị ra mắt vào mùa thu này. Frame không nói rõ chi tiết nhưng cho biết Citizen sẽ giải quyết những lời chỉ trích rằng ứng dụng gây ra sự lo lắng không cần thiết. Anh cũng khám phá những cách giúp mọi người tiếp cận với người dùng hoặc nhóm cộng đồng sống gần đó về những rắc rối không cần ứng cứu khẩn cấp.

Trong khi tỏ vẻ khiêm tốn về mô hình kinh doanh của mình, Frame hứa hẹn rằng Citizen sẽ không kiếm tiền qua quảng cáo hoặc chia sẻ thông tin người dùng. “Chúng tôi sẽ không bao giờ bán dữ liệu cá nhân để kiếm doanh thu hoặc xây dựng doanh nghiệp của mình. Toàn bộ hoạt động kinh doanh của chúng tôi được xây dựng để bảo vệ người dùng và bao gồm cả việc bảo vệ quyền riêng tư của họ.”

Đây là điều hoàn toàn khác xa với hacker tuổi vị thành niên ngày trước, người đã từng phải đối mặt với nguy cơ ngồi tù vì đột nhập vào các hệ thống chính phủ. “Khi thẩm phán áp dụng hình phạt quản chế với tôi, giống như tôi đã được chữa khỏi căn bệnh nan y,” Frame nói. “Sau đó, tôi không bao giờ vi phạm luật lệ nữa.

Theo Forbes Việt Nam 

Đang tải...